ژماره‌كان چی ده‌ڵێن

 

نازم حیكمەت

١٧ى جونى ١٩٦٢

و. لە فارسییەوە: ھەژێن

 

ژماره‌ باڵۆسه‌ى ساوايانه‌

ژماره‌ تابووتى شارانه‌

 ئه‌و شارانه‌ى كه‌ كوژران

 يان ده‌كوژرێن

ژماره‌ وێژه‌رى شتگە‌لێكه‌ كه‌ لێمان نزيكده‌بنه‌وه‌

ژماره‌ وێژه‌رى شتگه‌لێكه‌ كه‌ لێمان دوورده‌كه‌ونه‌وه‌

ئه‌وه‌ چييه‌ لێمان نزيكده‌بێته‌وه‌ و

ئه‌وه‌ى لێمان دوورده‌كه‌وێته‌وه‌ چييه‌ ؟

جه‌نگى جيهانى : يه‌كه‌م

جه‌نگى جيهانى : دووه‌م

له‌ ١٤وه‌ تا ١٨و له‌ ٣٩وه‌ تا ٤٥ ده ‌ساڵ ٥٤ مليۆن كوژرا و

                                                                                              ٤٩ مليۆن په‌ككه‌وته

وڵاتى كوژراوان و په‌ككه‌وتان

                                                                                              وڵاتێكى ١٠٣ مليۆن كه‌سى

به‌ هەتيو و دێوانە و به‌رده‌ سوتاوه‌كانيشيه‌وه‌

يه‌كێ له‌ده‌ستچووان له‌ ماڵه‌كه‌ى ئێمه‌ بوو

ڕۆيی و چيدی نه‌گه‌ڕايه‌وه‌

له‌ بيرمنييه‌، كه‌ نۆزده‌ ساڵه‌ بوو يان چل ساڵان

به‌ دوو چاوى كوێره‌وه‌ گه‌ڕاوه‌

له‌ بيرمنييه،‌ كه‌ چاوشين بوو يان چاوڕه‌ش

به‌ لاقى له‌ ئه‌ژنۆوه‌ بڕاوى چه‌په‌وه‌ گه‌ڕاوه‌

گه‌ڕواوه ‌و نه‌يتوانى ده‌رگه‌ى خانووه‌كه‌ى بدۆزيته‌وه‌

له‌ ١٤وه‌ تا ١٨و له‌ ٣٩وه‌ تا ٤٥ ده ‌ساڵ ٥٤ مليۆن كوژرا و

                                                                                              ٤٩ مليۆن په‌ككه‌وته

له‌سه‌ر زه‌وى به‌ ھەژمارى سه‌ر ، ئێسته‌ ٢،٥ مليارد كه‌سين

له‌ سه‌دا هه‌شتامان برسين

دندانه‌كانمان دادەڕ‌زێن

پووكمان پڕ له‌ زامه ‌و

پێستى مردووى له‌شمان شه‌ق شه‌ق

به‌تايبه‌ت ماناڵانمان

به‌ سه‌رى زلى له‌رزۆكه‌وه‌

به‌ چاوى گه‌وره‌ و خه‌ماوى له‌ ڕوومه‌تى پر چرچ و لۆچيانا

زگيان به‌سه‌ر لاقه‌ له‌ڕ و لاوازه‌كانيانا، وه‌كو ته‌پل

له‌سه‌ر زه‌وى به‌ ھەژمارى سه‌ر ، ئێسته‌ ٢،٥ مليارد كه‌سين

له‌ سه‌دا هه‌شتامان برسين

لە ساڵى ١٩٦٢وه

له‌ ساڵى ٦٢دا گه‌ر دوو فڕۆكه‌ى جه‌نگى بخه‌ينه‌ سه‌ر خوان

بيانكه‌ينه‌ ساڵاد و شه‌راب و گۆشت و نان

٤٠مليۆن مرۆڤ ده‌خۆن و ده‌خۆنه‌وه ‌و تێرده‌بن

پاشماوه‌ى نان و گۆشت بۆ ٤٠ مليۆن پشيله‌ش به‌سده‌بێ

پشيڵان ساڵاد ناخۆن و شه‌راب ناخۆنه‌وه‌

من ميوانیى پشيله‌م كردووه‌

موشه‌كه‌ باليستيكه‌كانم له‌ تێله‌فزيۆندا ديتوون

دوو موشه‌كى باليستيك ١٥٠ پەرتووكخانه‌‌ به‌رله‌وه‌ى دامه‌زرێن

 ده‌سوتێنن و ده‌كه‌نه‌ خۆڵەمێش

له‌وانه‌يه‌ په‌رتووكى منيش له‌نێوانياندا بێ

له‌ ساڵى ٦٢دا فڕۆكەى بۆمبوه‌شێنت ديتووه‌؟

دوا مۆدێليان

دوو فڕۆكە‌ى بۆمبوه‌شێن چوار نه‌خۆشخانه‌ لەتەك بۆمبه‌كانيان

 له‌خۆ بارده‌كه‌ن

چوار نه‌خۆشخانه‌ى گه‌وره ‌و ڕوناك، كه‌ هێشتا سازنه‌كراون و

به‌ چەرپا و ده‌زگه‌ى وێنه‌گریی و هيواكانيانه‌وه‌

له‌ ساڵى ٦٢دا پێشبڕكێى پڕچه‌كبوون به‌ ئه‌تۆمی و نائە‌تۆمييه‌وه‌ ساڵانه‌ ١٢٠ مليارد دۆڵار

له‌ ١٠ ساڵا ٢٠ هه‌زار مليارد ليره

نازانم له‌ ھە‌ژمارى ئه‌ستێرانه‌وه‌ نزيكه‌ يان نا ؟

١٢٠هه‌زار مليارد

يا ١٥٠ مليۆن خانووى چێنەكراو

خانووگه‌لێك كه‌ ده‌بوو چێبكرێن به‌ڵام نەكران

تارمايى ١٥٠ مليۆن خانوو

پێنج ژوور به‌ ئاو و كاره‌با و گەرماوه‌وه‌

ده‌رگه ‌و په‌نجه‌ره‌ى ١٥٠ مليۆن خانوو

شوشه‌كانيان كاتێ كه‌ خۆر ھەڵدێ و

سێبه‌ريان له‌ خۆرئاوابوونا و

بالكۆنه‌كانيان له ‌ژێر تريفه‌ى مانگه‌شه‌وا

ورچ لانه‌ى هه‌يه ‌و

شه‌يتانۆڵكه‌ قاوخێك

به‌ڵام بارى ئێمه‌ ئه‌مه‌يه‌

پياوێك ده‌ناسم

به‌ دوو ده‌ست و لاقەوە

به‌ سمێڵى ڕه‌شى قه‌يتانييه‌وه‌

ئه‌و ساڵ بۆته‌ سى ساڵ

دوو كوڕه‌كه‌ى ئەو يه‌كێ حه‌وت ساڵان و ئه‌و ديكه‌ شه‌ش مانگان

له‌ته‌ك خه‌سوو و خه‌زوورى و

وێنه‌يه‌ك كه‌ له‌ سه‌ربازييا گيراوه‌، يان هى ئەو خۆيه‌تى

 يان هى باوكى مردووى

يان هى خه‌زوورى

له‌گانێك و

ته‌نيا يه‌ك ژوور

سه‌د و په‌نجا مليۆن خانوو و

هه‌ر يه‌ك له‌م خانووانه‌

به‌ ژوور و ده‌رگه ‌و ئاو و مێزى نانخواردنيانه‌وه‌

له‌ ساڵى ٦٢دا پێشبڕكێى پڕچه‌كبوون به‌ ئه‌تۆمی و نائە‌تۆمييه‌وه‌ ساڵانه‌ ١٢٠ مليارد دۆڵار

له‌ ١٠ ساڵدا ١٢٠ هه‌زار مليارد ليره

يان ١٥٠ مليۆن خانووى چێنەكراو

خانووگه‌لێك كه‌ ده‌بوو چێبكرێن، به‌ڵام نەكران

خانووى ئه‌و پياوه‌ش كه‌ ده‌يناسم له‌نێوانياندا

له‌ بالكۆنه‌كه‌يدا ڕوناكى مانگ

له‌ ساڵى ٦٢دا پێشبڕكێى پڕچه‌كبوون به‌ ئه‌تۆمی و نائە‌تۆمييه‌وه‌

ساڵانه‌ ١٢٠ مليارد دۆڵار

يان به‌ ھەژمارى سه‌ر،‌ يه‌ك مليارد كه‌سى ناونووس، كوژراو

لایەنيكه‌م نيوه‌ى وشكانييه‌كان ئاماده‌ى مه‌رگ

 نيوه‌ى گشت دره‌خت و ماسی و گشت بارانه‌كان

 لایەنيكه‌م نيوه‌ى كۆرپه‌له‌كان ئاماده‌ى مه‌رگ

ئايا ده‌كرێ سه‌راپا له‌ چه‌ك داماڵڕێين

له‌ ساڵى ٦٣دا يان ٦٥دا ئايا ده‌كرێ

خۆزگه‌ به‌ ئه‌تۆم و بێئه‌تمه‌وه‌ له‌چه‌كداماڵرێين له‌ گشت هه‌رێمه‌كان

هه‌روه‌ك مرۆڤ له‌ خۆشییە‌كانى ڕووى زه‌وى به‌هره‌ به‌رين و

ئه‌و خۆشیانه‌ چوار به‌رابه‌ر كه‌ين

به‌و جۆره‌، له‌ ماوه‌ى سێ مانگدا برسيه‌تيمان ڕيشه‌كێشده‌كرد

ئيدی دندانه‌كانمان دانه‌دەڕ‌زان

پوكه‌كانمان نه‌ده‌بوونه‌ برين

به‌تايبه‌ت مناڵه‌كانمان

خه‌م له‌ چاوانيان ده‌ڕه‌وييه‌وه‌

 لاقه‌ لارووێره‌كانيان ڕاستده‌بوونه‌وه ‌و

 زگه‌ باكردووه‌كانيان داده‌مركانه‌وه‌

ژماره‌كان چێ ده‌ڵێن؟

ده‌بێت چێ بڵێن ؟

ئه‌وه‌ چييه‌ كه‌ لێمان نزيكده‌بێته‌وه‌ ؟

ئه‌وه‌ چييه‌ كه‌ لێمان دوورده‌كه‌وێته‌وه‌ ؟

 

 

 

Jmarekan delln

 

Nazm Hkmet

17 cun 1962

w. le Farsyewe: Hejn

 

Jmare Ballosey Sawayane

Jmare Ttabt Şarane

 ew Şraney ke kujran

 yan dekujrn

Jmare Wjer Ştelke ke lman nzkdebnewe

Jmare Wjer Ştelke ke lman drdekewnewe

ewe ye lman nzkdebtewe

ewey lman drdekewtewe ye ?

Ceng Chan : yekem

Ceng Chan : duwem

le 14we ta 18 le 39we ta 45 de Sall 54 Milyon kujra

                                                                                               49 Milyon Pekkewte

Wllat Kujrawan Pekkewtan

                                                                                              Wllatk 103 Milyon Kes

be Hetw Dwane Berde sutawekanşyewe

yek Ledestiuwan le Mallekey me b

roy d negerrayewe

le brminye, ke nozde salle b yan il sallan

be d aw kwrewe gerrawe

le brminye, ke awşn b yan awrreş

be Laq le Ejnowe brraw epewe gerrawe

gerrwawe neytwan Dergey Xanuwekey bdoztewe

le 14we ta 18 le 39we ta 45 de sall 54 Milyon kujra

                                                                                              49 Milyon Pekkewte

leser Zew be hejmar Ser , ste 2,5 Milyard Kesn

le seda heştaman birsn

Dindanekanman daderrzn

Pkman pirr le Zame

Pst mirdy Leşman şeq şeq

betaybet Manallanman

be ser zl lerzokewe

be aw gewre xemaw le Rmet pir ir Loyana

Zigyan beser Laqe lerr lawazekanyana, weku Tepil

leser Zew be hejmar Ser , ste 2,5 milyard kesn

le seda heştaman birsn

le Sall 1962we

le Sall 62da ger d Frrokey ceng bxeyne ser Xwan

byankeyne Sallad Şerab Goşt Nan

40 Milyon Mrov dexon dexonewe trdebin

Paşmawey Nan Goşt bo 40 Milyon Pşleş besdeb

Pşllan Sallad naxon Şerab naxonewe

min Mwany Pşlem kirduwe

Muşeke Balstkekanim le Tlefzyonda dtn

d Muşek Balstk 150 Pertkxane berlewey damezrn

 desutnin dekene Xollemş

lewaneye Pertk mnş lenwanyanda b

le Sall 62da Frrokey Bombweşnt dtuwe?

dwa modlyan

d Frrokey bombweşn war Nexoşxane letek Bombekanyan

 lexo bardeken

war Nexoşxaney gewre runak, ke hşta saznekrawn

be erpa Dezgey wnegry hwakanyanewe

le Sall 62da pşbirrky pirrekbn be etom naetomyewe sallane 120 Milyard Dollar

le 10 salla 20 hezar Milyard Lre

nazanim le hejmar Estranewe nzke yan na ?

120 hezar Milyard

ya 150 Milyon Xany nekraw

Xangelk ke deb bkirn, bellam nekran

Tarmay 150 Milyon Xan

pnc Jr be Aw Kkareba Germawewe

Derge Pencerey 150 Milyon Xan

Şuşekanyan kat ke Xor helld

Sberyan le xorawabna

Balkonekanyan le jr Trfey Mangeşewa

Wir Laney heye

Şeytanollke Qawxk

bellam bar me emeye

Pyawk denasm

be d Dest Laqewe

be Smll reş qeytanyewe

ew Sall bote s Sall

d Kurrekey ew yek hewt Sallan ew dke şeş Mangan

letek Xes Xezr

Wneyek ke le Serbazya grawe, yan h ew xoyet

 yan h Bawk mirdy

yan h Xezr

Legank

Tenya yek Jr

sed penca Milyon Xan

her yek lem Xanuwane

be Jr Derge Aw Mz nanixwardinyanewe

le Sall 62da pşbirrky pirrekbn be etom naetomyewe sallane 120 Milyard Dollar

le 10 Sallda 120 Hezar Milyard Lre

Yan 150 milyon xany nekraw

Xangelk ke deb bkirn, bellam nekran

Xany ew Pyaweş ke deynasm lenwanyanda

le Balkonekeyda runak mang

le Sall 62da pşbirrky pirrekbn be etom naetomyewe

sallane 120 Milyard Dollar

yan be hejmar Ser, yek Milyard Kes nawns, kujraw

layenkem Nwey Wişkanyekan amadey Merg

 nwey gişt Drext Mas gişt Baranekan

 layenkem Nwey Korpelekan amadey Merg

aya dekr serapa le ek damallrryn

le Sall 63da yan 65da aya dekr

xozge be etom b etmewe leekdamallryn le gişt Hermekan

herwek Mmrov le xoşyekan ry Zew behrebern

ew xoşyane war beraber keyn

bew core, le mawey s Mangda birsyetman rşekşdekrid

d Dindanekanman danederrzan

Pukekanman nedebne Brn

betaybet Mnallekanman

Xem le awanyan derrewyewe

 Laqe laruwrekanyan rastdebnewe

 Zge bakirduwekanyan dademirkanewe

Jmarekan delln?

debt blln ?

ewe ye ke lman nzkdebtewe ?

ewe ye ke lman drdekewtewe ?